Lễ triển khai thả muỗi vằn mang vi khuẩn Wolbachia tại xã Vĩnh Lương, TP. Nha Trang

Ngày 6 tháng 3 năm 2018, tại xã Vĩnh Lương, Nha Trang đã diễn ra lễ triển khai thả muỗi vằn mang vi khuẩn Wolbachia dự phòng lây truyền bệnh sốt xuất huyết Dengue. Tham dự buổi lễ có GS. TS. Đặng Đức Anh - Viện trưởng Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương, Giám đốc Dự án, TS. Viên Quang Mai - Viện trưởng Viện Pasteur Nha Trang, BS. Lâm Quang Chứng – Phó Giám đốc Sở Y tế Khánh Hòa, ông Nguyễn Sỹ Khánh - Phó Chủ tịch UBND TP. Nha Trang, bà Megan Woolfit - Quản lý dự án khu vực châu Á, cùng các đại biểu đến từ các đơn vị, ban ngành, đoàn thể liên quan của tỉnh Khánh Hoà, TP. Nha Trang, xã Vĩnh Lương, các chuyên gia đến từ Đại học Monash (Australia) và đông đảo người dân địa phương.

Phát biểu khai mạc tại buổi lễ, GS. TS. Đặng Đức Anh đã tóm lược các thông tin cơ bản về Dự án, phương pháp Wolbachia cũng như kết quả đồng thuận của người dân địa phương. Theo kết quả lấy phiếu đồng thuận ở 370 hộ gia đình chọn ngẫu nhiên, 100% hộ gia đình đã đồng ý với việc thả muỗi vằn mang Wolbachia tại khu vực.

Ông cho biết: “Sau khi dự án thí điểm thả muỗi Wolbachia ở đảo Trí Nguyên kết thúc với những kết quả khả quan, từ năm 2015 chúng tôi đã bắt đầu các nghiên cứu mô tả tình hình SXH, đặc điểm quần thể muỗi và cộng đồng dân cư tại Nha Trang, đồng thời làm việc với các cơ quan có thẩm quyền, các đơn vị đối tác và hôm nay bắt đầu triển khai thả muỗi vằn mang Wolbachia trên đất liền tại xã Vĩnh Lương. Chúng tôi hy vọng phương pháp này không chỉ giúp khống chế dịch SXH ở Vĩnh Lương mà sẽ còn được nhân rộng ở các địa phương có dịch SXH lưu hành trên toàn quốc”.

Có mặt tại buổi lễ, ông Nguyễn Sỹ Khánh – Phó chủ tịch UBND thành phố Nha Trang bày tỏ sự quan tâm của lãnh đạo địa phương đối với công tác phòng chống SXH: “Chủ trương của lãnh đạo địa phương là luôn hoan nghênh, tạo điều kiện để các nhà khoa học ứng dụng kỹ thuật mới, phương pháp mới theo hướng an toàn, hiệu quả, thân thiện với môi trường,… nhằm góp phần nâng cao sức khỏe cộng đồng, giảm bớt gánh nặng chi phí khám chữa bệnh cho người dân và xã hội. Chúng tôi rất ủng hộ và mong đợi việc triển khai Dự án sẽ đạt kết quả tốt tại xã Vĩnh Lương trong năm nay và sẽ tiếp tục triển khai ở một số phường, xã khác của TP. Nha Trang trong những năm tiếp theo, để góp phần từng bước khống chế dịch bệnh SXH tại địa phương.”

Cũng tại buổi lễ, bà Megan Woolfit – chuyên gia đến từ Đại học Monash (Australia), đơn vị tài trợ Chương trình Hướng tới loại trừ SXH tại Việt Nam chia sẻ: “Chương trình của chúng tôi đã có thời gian dài cùng hợp tác với các đối tác Việt Nam. Trên thực tế, vào năm 2006 Việt Nam là nước đầu tiên tham gia cùng Australia triển khai các nghiên cứu để ứng dụng phương pháp này trong cộng đồng. Kể từ  đó đến nay Chương trình của chúng tôi đã có những bước tiến lớn với tổng số 11 nước trên thế giới đã tham gia chương trình, với mục tiêu làm giảm lây truyền SXH Dengue, Zika và các bệnh khác truyền qua muỗi vằn. Kể từ khi kết thúc thả muỗi mang Wolbachia trên đảo Trí Nguyên vào năm 2014, các đối tác của chúng tôi thực hiện Dự án tại Việt Nam, gồm Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, Viện Pasteur Nha Trang và Sở Y tế Khánh Hoà đã rất thận trọng chuẩn bị cho việc thả muỗi mang Wolbachia lần đầu tiên trên đất liền tại Việt Nam. Chúng tôi rất vui mừng khi chứng kiến bước tiến triển mới này của Dự án tại Nha Trang.”

Ngay trong buỗi lễ, các đại biểu đã cùng với cán bộ Dự án tiến hành thả muỗi vằn mang Wolbachia nhằm phòng bệnh SXH trong cộng đồng tại thôn Võ Tánh 1, sau đó đội ngũ cán bộ thực địa của dự án tiếp tục thực hiện việc thả muỗi tại các điểm khác thuộc 8 thôn trung tâm xã Vĩnh Lương để hoàn thành đợt thả đầu tiên trong buổi sáng ngày 6/3/2018. Trong 12-18 tuần tiếp theo, cứ mỗi tuần Dự án sẽ thả khoảng 100 con muỗi vào mỗi ô 50m x 50m đã được chia sẵn theo bản đồ.

 

 Đại diện lãnh đạo địa phương và lãnh đạo Dự án cùng tham gia thả muỗi tại Vĩnh Lương ngày 6/3/2018

 

 

TS. Megan Woolfit, đại diện chương trình Muỗi Thế giới-ĐH Monash Úc và TS. BS. Viên Quang Mai, Viện trưởng Viện Pasteur Nha Trang tham gia thả muỗi

Là một trong những người tìm hiểu và được tiếp xúc với Dự án ngay từ những ngày đầu Dự án tiến hành khảo sát ở Vĩnh Lương, anh Võ Phước Tiến - đại diện người dân địa phương cho biết: “Chúng tôi đã thấy tận mắt mấy anh chị Dự án cho tay vào lồng muỗi cho mấy trăm con muỗi chích cùng lúc. Chúng tôi hiểu rằng để có được giống muỗi lành giúp phòng bệnh cho dân, các nhà khoa học và cán bộ Dự án đã phải làm việc rất nghiêm túc và mất rất nhiều thời gian, công sức chuẩn bị cho ngày hôm nay. Tôi thấy rất yên tâm, ủng hộ Dự án và tin tưởng rằng những con muỗi lành của Dự án sẽ giúp khống chế dịch sốt xuất huyết.”.

GS. TS. Nguyễn Trần Hiển (Phó GĐ Dự án) và hai người dân Vĩnh Lương tại một điểm thả muỗi thuộc thôn Võ Tánh 1 (anh Võ Phước Tiến ở giữa và bác Đỗ Xuân Trường bên phải)

Trong thời gian thả muỗi vằn mang Wolbachia, Dự án sẽ tiếp tục công tác truyền thông và tham vấn cộng đồng. Bên cạnh đó, việc theo dõi quần thể muỗi và giám sát tình hình bệnh SXH trong cộng đồng sẽ được duy trì thường xuyên, lâu dài. Dựa trên những đánh giá khoa học toàn diện về tính an toàn tại Australia, Việt Nam, và Indonesia cũng như kết quả từ hơn 10 năm nghiên cứu ứng dụng ở nhiều nơi trên thế giới, phương pháp sử dụng muỗi vằn mang Wolbachia đã được khẳng định là an toàn cho con người, động vật và môi trường.